تفاوت بین EQ و IQ چیست؟

دنیل گلمن در سال 1996، در کتاب خود به نام هوش هیجانی، اعلام کرد که EQ (هوش هیجان) بسیار مهم تر از IQ (ضریب هوشی) می باشد. اما چرا؟

برخی روانشناسان معتقدند که اقدامات انجام شده استاندارد در باره هوش خیلی محدود بوده و طیف گسترده ای از هوش انسان را در بر نمی گیرد. در عوض بیان می کنند که توانایی درک و بیان احساسات می تواند نقش مهم تری در زندگی افراد ایفا می کند.

تفاوت بین IQ و EQ چیست؟

اجازه بدهید تفاوت این دو را با تعریف دو مقوله بیان کنیم. IQ یا ضریب هوشی عددی است که از یک ضریب هوشی استاندارد شده به دست می آید. در تست های ضریب هوشی، عدد به دست آمده حاصل تقسیم سن عقلی فرد به سن تقویم وی و سپس ضرب عدد به دست آمده در 100 می باشد. بنابراین یک کودک 10 ساله که دارای سن عقلی 15 می باشد دارای IQ یا ضریب هوشی 150 است. امروزه نمرات در اکثر تست های IQ با مقایسه نمره آزمون گیرنده با دیگر افراد در همان گروه سنی محاسبه می شوند.

از سوی دیگر، EQ اندازه گیری میزان هوش هیجانی فرد است. EQ به توانایی فرد به درک، کنترل، ارزیابی و بیان احساسات دارد. محققان تلاش کرده اند که هوش هیجانی را بدرخشانند و آن را به یک موضوع داغ در زمینه هایی مانند مدیریت کسب و کار و آموزش و پرورش تبدیل کنند.

از دهه 1990، هوش هیجانی از یک مفهوم نیمه مبهم در مجلات علمی به یک عبارت رسمی و شناخته شده تبدیل شد. امروزه می توانید اسباب بازی هایی برای فرزندان خود بخرید که دارای ویژگی تقویت هوش هیجانی در کودک هستند و یا کودک خود را در مراکز خاص این کار ثبت نام کنید.

[divider]

کدام یک مهم تر است؟ EQ یا IQ؟

زمانی IQ به عنوان یکی از عوامل تعیین کننده موفقیت بود. معمولا تصور می شد افراد دارای ضریب هوشی بالا دارای زندگی موفق و دستاوردهای متعددی خواهند بود. محققان در این زمینه تحقیقات زیادی انجام دادند که آیا هوش ناشی از ژنتیک است یا محیط زیست.

با این حال برخی منتقدان به این نتیجه رسیدند که نه تنها هوش بالا تضمین کننده موفقیت های بزرگ در زندگی نیست، بلکه هوش بالا تمام توانایی ها و ظرفیت های انسان را در برنمی گیرد.

IQ همچنان به عنوان عامل موفقیت در نظر گرفته می شود، به ویژه زمانی که صحبت از عملکردهای علمی در میان است. افراد دارای IQ بالا معمولا در مدرسه به خوبی عمل می کنند، اغلب توانایی کسب درآمد بیشتری دارند و به وطر کل افراد سالم تری هستند. اما کارشناسان به این نتیجه رسیدند که بالا بودن IQ یا ضریب هوشی به تنهایی عامل موفقیت نیست، بلکه بخشی از یک مجموعه پیچیده است که متاثر از هوش هیجانی یا EQ نیز می باشد.

مفهوم هوش هیجانی تاثیر بسیار عمیقی در برخی زمینه ها، به ویژه دنیای کسب و کار دارد. بسیاری از شرکت ها آموزش هوش هیجانی را اجباری کرده اند و از تست های هوش هیجانی به عنوان بخشی از فرایند استخدام کارمند استفاده می کنند. تحقیقات نشان داده اند که افراد دارای پتانسیل رهبری قوی، از لحاظ عاطفی نیز قوی تر هستند. بنابراین بالا بودن EQ یک کیفیت مهم برای رهبران و مدیران در تجارت محسوب می شود.

بنابراین شاید تعجب نسبت به اهمیت هوش هیجانی متعجب شده باشد و سوال شما این باشد که آیا می توان آن را آموزش داد یا تقویت کرد. طبق یک متا آنالیز که نتایج اجتماعی و عاطفی برنامه های یادگیری را مورد بررسی قرار داد، پاسخ به سوال مطرح شده قطعا مثبت می باشد. طبق این بررسی ها 50 درصد از کودکانی که در مراکز تقویت و آموزش EQ ثبت نام کرده اند، نمرات بهتری داشته اند، 40 درصد نیز بهبود قابل توجهی در نمرات خود نشان داده اند. این برنامه ها به علاوه افزایش حضور در مدرسه و کاهش مشکلات انضباطی را نیز در پی داشته اند.

نگارنده سمیه محمدی

• مریم عبداللهی 
• روانشناس و نوروتراپیست

[divider]

تیم فوق تخصصی مغز و اعصاب و روان آلومینا