جنبه های جنسی زندگی کودکان

جنبه های جنسی زندگی یک کودک در پیش نویس زندگیش ،حاصل چیزهایی است که از پدر و مادر خود گرفته  و یا جامعه به وی تحمیل کرده است. این قسمت پیش نویس زندگی هم جنبه های عاطفی- احساسی را در بر می گیرد و هم سیستم ارزشی جنسی را در کودک شکل می دهد.

فیشر در سال 1988 جنبه های شخصیتی مرتبط با پیش نویس جنسی زندگی را توصیف کرد وی معتقد بود که کودک بنابر اصل لذت خواهی،  رفتارهای جنسیی از خود بروز می دهد واین رفتارها در وی شکل می گیرد. فیشر این پدیده را شهوت دوستی یا (erotophilia) نام برد این شهوت دوستی بر اساس همان اصل لذت فروید بنا نهاده شده است . اگر والدین یا مراقب کودک پاسخهای تنبیهی ، خشن و ناخوشایند به رفتارهای لذت بخش جنسی کودک بدهد، ترس مضاعف و اضطراب آشکار در ارتباط با رفتارهای و احساسات جنسی در وی ایجاد می شود که در شخصیت وی تصویری از شهوت گریزی یا (erotophilia) ایجاد می شود.

مسائل جنسی, جنبه های جنسی زندگی کودکان

مطالعات بعدی ثابت کره اند که تقریباً تمامی کودکان با همسن و سالان خود رفتارهای جنسی را نشان می دهدند که از آنها بعنوان بازیهای جنسی یاد می شود «Sex Play» این بازیها رفتارهایی مثل دیدن ناحیه تناسلی ، دست زدن به آن را شامل می شود. یک بازی مرسوم بین کودکان در تمام فرهنگ ها دکتر بازی است که بین کودکان 2تا 11 ساله دیده می شود. این بازیها جزیی از رشد روانی جنسی کودک محسوب می شود که باید توسط والدین و مراقبین کودکان به درستی مدیریت شود. مطالعات مختلف رفتارهای ناشی از عملکرد جنسی کودک را دسته بندی کرده اند در کل 5 رفتاری که در کودکان بعنوان رفتار جنسی در نظر گرفته می شود و والدین و مربیان و مشاوران باید از آنها اطلاع داشته باشند در زیر آورده شده است . برخورد درست با این رفتارها بر رشد روانی اجتماعی کودک بسیار مهم است:

1-لمس ناحیه تناسلی خود وقتی در خانه تنهاست.

2-نگاه کردن به دیگران هنگامیکه برهنه هستند.

3-نگاه کردن به تصاویر لخت و برهنه

4-نشان دادن ناحیه تناسلی به دیگران خصوصاً همسالان

5-خودارضایی و لذت با مالش ناحیه تناسلی بصورت ناخودآگاه

سؤال مهمی که پیش می آید این است که حال چگونه این رفتار کودک را مدیریت کنیم؟ آیا باید با کودک حرف زد؟ اگر چنین است چگونه باید با کودک صحبت کرد؟

برای صحبت با کودک ابتدا باید به اصول علمی مسلط شد بعد تمرین کرد و حتماً بازخوراند و بازتابی داشته باشیم. یعنی تأثیرات مداخلات رفتار خود را ارزیابی کنیم. طبق نظریه یادگیری اجتماعی کودکان رفتارهای جنسی خود را از الگوها و مدلهای که دور و برشان هست یاد می گیرند. الگوهای لایق و شایسته، توانمند و دانا و مقتدر در اثر گذاری بر رفتار کودک نقش بیشتری خواهند داشت. کودک در این مرحله تطبیق هویتی یا هویت یابی و همانند سازی خود را که از آن بعنوان identification قبلاً نیز یاد کردیم، بصورت نیمه خود آگاه با کسانی انجام می دهد که دوستشان دارد و به آنها احترام می گذارد. این تطبیق هویتی پایه و اساس مهمی در رشد جنسی روانی کودک محسوب می شود این همان پیش نویس زندگی وی در حیطه جنسی است. کودک رفتارها و دیدگاه های خود را براساس این فرد مورد نظر تنظیم می کند و کلیشه هایی را در خود بوجود می آورد که این ها پایه و اساس رفتارهای بعدی کودک را تشکیل می دهد.

از طرف دیگر با روند اجتماعی شدن، کودک به تفاوت خود با جنس مخالف نیز پی می برد. کودک تلاش می کند که بصورت هدفمند علاوه بر درک نقش های جنسیتی خود نقش های جنسیتی و رفتارهای جنسی جنس مخالف را نیز بفهمد. به این پدیده متمم گرایی یا Complementation می گویند. مهربانی و محبت به جنس مخالف در کودکان از رفتارهای مهم متمم گرایی است.  الگوهای رفتار های محبت آمیز و مهربانانه در خانواده مثل صحبت کردن مهربانانه پدرو مادر، تماسهای جسمی، در آغوش کشی، نگه داشتن دست همدیگر، بوسه و …. در مدلسازی و توسعه مهر و محبت در کودک در این مرحله بسیار مهم است. چگونگی رفتار پدر و مادر در پدیده متمم گرایی کودک تأثیر بسزای دارد. خانواده اولین مکانی است که کودک رفتارهای جنسی و رشد جنسی خود را بروز می دهد. علنی شدن بعضی رفتارهای اولیه حاصل از رشد و بلوغ جنسی در خانواده برای اولین مرتبه صورت می گیرد. اعتقادات و آگاهی والدین برخورد با این رفتارها نقش مهمی را در رشد کودک و نوجوانان به خود می گیرد. لذا آموزش مؤثر مسائل جنسی در خانواده تأثیر بسزایی در رشد کودک و نوجوانان با اثرات ماندگار طولانی خوب دارد. برای والدین صحبت در مورد مسائل جنسی با کودکان خیلی سخت است و بسیاری از والدین نمی دانند که چه مسائلی را باید به کودک یا نوجوان خود بگویند. در اینجا با بیان راهنمایی برای صحبت با کودک و نوجوانان در زمینه مسائل جنسی می پردازیم.

 

مسائل جنسی, جنبه های جنسی زندگی کودکان

  راهنمای صحبت با کودک و نوجوانان در زمینه جنسی  

تقریباً قریب به تمامی پدران و مادران منتظر این موضوع هستند که فرزاندانشان در مورد مسائل جنسی از آنها سئوالاتی داشته باشند. بسیاری از والدین نگران این موضوع هستند و یا حتی استرس دارند که چگونه باید پاسخگوی فرزند خود باشند. چگونگی برخورد با این سئوالات همانطور که قبلاً توضیح داده شد اصول و پایه های رشد جنسی آنها را تشکیل می دهد. لذا در ذیل اصول برخورد با کودک و نوجوانان در زمینه سئوالات و اطلاعات در مورد مسائل جنسی آورده شده است:

1-  پیش قدم باشید: منتظر این نباشید که فرزندتان در مورد مسائل جنسی از شما سئوال کند. مربیان و مشاوران مسائل جنسی بر این عقیده اند که از لحظات مناسب می توان استفاده کرد و مسائل قابل آموختنی را به فرزندان یاد داد. حتی برای کودکانی که هنوز به سن مدرسه نرسیده اند. اتفاقات زیادی پیرامون ما رخ  می دهد که فرصت هایی را برای آموزش فرزندانمان در مورد مسائل جنسی فراهم می کنند. به مثال زیر توجه کنید: خانواده آقای احمدی مدت هاست برای آرمان پسر 7 ساله شان یک جفت مرغ عشق خریده اند. به تازگی مرغ عشق ها بعد از تخم گذاری صاحب جوجه ای شده اند؛ این یک فرصت مناسب برای آموزش مفاهیم اولیه زندگی زناشویی به کودک است.

مثال دیگر را می توان در توجه کودک به مانکن ها، مدلها، مولاژها، مجسمه های انسانی دانست این فرصتی است برای آموزش آناتومیکال به کودک و مقایسه خودش با این مدل. مثال دیگر وجود خانم باردار در آشنایان و توجه کودک به وی است آیا این زمان مناسبی برای صحبت کردن به فرزندمان در این زمینه است؟ مسلماً هست.

این فرصت ها که ما می توانیم پیشگام در آموزش و تربیت فرزندمان باشیم، بسیار کم پیش می آیند اما فرصت مناسبی است برای آموزش به کودکانمان.

2-  در مورد دست پاچگی تان نگران نباشید: در حقیقت عصبی شدن و دستپاچگی ، چیز مفیدی در صحبت کردن با کودک در مورد رشد جنسی باشد. بهتر است که کمی من و من کنیم، احساس شرمساری خود را به کودک نشان دهیم حتی ممکن است سرخ شویم و لکنت زبان هم پیدا کنیم. هنگامی که کودک این حالات و رفتار شما را در پاسخ به سئوالاتش بفهمد، یک نکته مهم و یک پیغام در ذهنش ایجاد می شود که” این مسئله باید موضوع مهمی باشد.”

این دستپاچگی و نشان دادن اینکه شما هل شده اید، یک پیغام بدنی مهم را برای مخاطب، کودک یا نوجوان شما ایجاد می کند که مطلبی که باید بیان شود یک حقیقت بسیار مهم است.

3-  یادتان باشد بچه ها تمام آنچه را که گفته می شود را انجام نمی دهند: این ذهنیت بسیاری از والدین است که اگر ما به فرزندمان چیزی بگوییم می خواهد آنرا تجربه کند، این یک باور اشتباه در بین والدین است. این اصل و باور یکی از مزاحم ترین باورها در آموزش مسائل جنسی کودک و نوجوانان است. پدر و مادر ها فکر می کنند اگر در مورد مسائل جنسی با فرزند خود صحبت کنند. آنها در مورد انجام تجربیات جنسی تشویق شده و می خواهند این تجربه را که به آنها گفته شده انجام دهند. در حقیقت بر عکس این قضیه وجود دارد والدین می توانند بسیاری از عنوانهای آموزش مسائل جنسی را با تفکر، آگاهی و تحلیل دقیق به کودک خود آموزش دهند.

4- توجه به هنر اخلاقی بدون شهوت برانگیزی : والدین بطور منطقی و توجیه پذیری نگران این موضوع هستند که نشان دادن  یا دیدن تصاویر جنسی برای فرزندانشان مضر است. به واقع این نکته بسیار درست است، اما باید بین هنر اخلاقی بدون شهوت برانگیزی و مستهجن نگاری جنسی(Pornography) تفاوت و تمایز قائل شد. هنر اخلاقی بدون شهوت (Non-Obscene  Art) شامل تصاویر آموزشی در حد بدن انسان است و هیچگونه عملیات جنسی را در بر ندارد. این نوع هنر تأثیر مثبتی در آموزش کودکان و نوجوانان دارد و بر عکس مستهجن نگاری که تأثیرات نامطلوب و مخربی در ذهن کودک و نوجوان می گذارد.

البته مرز بنیادین دو نوع تصویر سازی بسیار باریک است اما باید توجه داشت هنر اخلاقی بدون شهوت برانگیزی بیان ساده، بدون ابهام و اختصاصی آناتومیکال بدن یا ابراز عشق و محبت است.

نکته قابل توجه این است، هنگامیکه کودک خصوصاً قبل از نوجوانی به تصاویر اخلاقی نگاه می کند؛  ناخودآگاه این پیغام را صادر می کند: «وای به این نگاه کن».

 هنوز مطالعه ای انجام نشده و پژوهشگران نتوانسته اند اثرات سوء این نوع هنر را روی کودکان و نوجوانان به اثبات برسانند. اما آنجه مسلم است و ثابت شده، اثرات مخرب و زیانبار مستهجن نگاری و تصویر سکسی بر روی ذهن کودکان و نوجوانان است که دراز مدت مسئله ساز خواهد شد.

نکته جالب دیگر اینکه اگر کودکان در معرض تصاویر سالم با هنر اخلاقی بدون شهوت برانگیزی قرار نگیرند و در نوجوانی با مواجهه با این تصاویر عکس العمل های احساسی فراتر از انتظار و اغراق آمیزی از خود نشان می دهند.

نکته قابل توجه دیگر مواجهه کودک با تصاویر هنری یا مجسمه های برهنه در موزه ها، کتاب ها و … است. باید توجه داشت هیچگاه نباید با عکس العمل شدید کودکان را از دیدن این تصاویر منع کرد. بلکه باهوشیاری باید از این فرصت ها برای آموزش بهتر کودک استفاده کرد و یک تهدید را به فرصت تبدیل نمائیم (اصل اول پیشقدم بودن را یادتان نرود)

5-  به سئوالاتی که می کنند پاسخ دهید:  در پاسخ سئوال کودک، نوجوانان در زمینه های جنسی باید، به چندین نکته توجه داشت: اول اینکه نباید سئوال وی را بی پاسخ گذاشت.  دوم اینکه باید از کلمات و واژه ها مناسب استفاده کرد.  سئوالات که فرزندان می پرسند در زمینه شفاف و واضحی ایجاد نمی شود. سوم اینکه بهتر است مستقیم به همان سئوال پاسخ داده شود. و از حاشیه رفتن و جواب اضافه پرهیز شود. مثلاً ممکن است فرزند شما از شما بپرسد: که بابا اسپرم یعنی چه ؟ شما باید به همین پرسش با واژه های مناسب در سطح سنی کودک جواب و از اطلاعات دیگر مثلاً تخمک چیه چطور باهم لقاح انجام می دهند و … بپرهیزید.

یادمان باشد کلمات و زبانی که ما در مکالمه با کودک خود استفاده می کنیم بسیار مهم است. در آخر نکته چهارم اینکه با هر کودک یا نوجوانی باید با زبان خودش و در حد سن خودش صحبت کرد. عادات زبانی نشان دهنده و تشکیل دهنده نوع تکفر و عادات فکری هر شخص است.

6- یادمان باشد جنسیت و مسائل جنسی یک وجه طبیعی از صمیمیت بین انسانهاست: یک کودک زیر 6 سال به تفاوت های جنسی بین زن و مرد توجه دارد. اما با رشد بالای 7 سالگی احساسات نیز در وی رشد می کند باید دانست.  رشد احساسات و عواطف در کنار رشد جنسی به موزات همدیگر تکامل می یابند و این یک پدیده  طبیعی است. بروز احساسات در این زمینه و سئوالاتی از این دست نباید برای والدین عجیب باشد بلکه جزئی از روند تکاملی انسان و کودک ایشان به حساب می آید.

در هر سن باید به تناسب رشد جنسی آن مرحله سنی که قبلاً در مورد آنها توضیح داده شده با کودک یا نوجوانان  برخورد آموزشی شود.

این نکته مهم است تمایلات جنسی یک وجه اساسی در انسانیت ماست و فرزند ما با بزرگتر شدن، می تواند با این وجه رشد نماید. در این مرحله می توان از زمینه های روحی روانی و دینی نیز برای توضیح و بحث در زمینه های جنسی کمک گرفت تا بتوانیم احساس راحتی بیشتری داشته باشیم.

7- لذت، یک جزء بنیادین و مهم در جنبه زندگانی جسمی هر فرد است : تجربه جنسی یک احساس خوب را در مسیر تکامل تشکیل می دهد و دلیل مهمی برای آن است و آن بقاء نسل می باشد اما علی رغم هدف متعالی یک لذت شخصی در رابطه جنسی وجود دارد که به نزدیک شدن زوجین، کاهش تنش ها ، تن آرام سازی و احساس تکامل هر فرد منجرمی شود . این لذت را می توان بسیار در یک رابطه جنسی تجربه کرد. روابط جنسی علاوه بر نقش سازنده در زندگی یک تفریح خوب نیز محسوب می شوند. صحبت در مورد روابط جنسی با فرزندان بدون مد نظر گرفتن این احساس عظیم و طفره رفتن از بیان احساس لذت، در ذهن آنها از رابطه جنسی و موارد جنسی یک رابطه شیطانی و پلید می سازد.

8- یک جز اساسی و مهم در جنبه های زندگانی جنسی هر فرد عدم اجبار و شخصی بودن آن است: برای کودک و نوجوانان باید این نکته روشن شده و کاملاً توضیح داده شودکه؛  قانوناً رفتارهای مرتبط با جنبه های جنسی زندگی رفتارهای کاملاً شخصی هستند و نباید هیچ بدون رضایت فرد در مورد آنها صحبت شود. اغلب این عبارت “قسمت خصوصی زندگی”  برای بچه ها مطرح می شود. نیاز مبرمی است که بچه ها بدانند تنها اعضاء درجه اول فامیل مثل پدر و مادر یا افراد خاصی که از آنها مراقبت فردی می کنند، می توانند بدن برهنه آنها را ببیند و هیچ کس حق ندارد به زور و اجبار آنها را وادار به رفتارهایی در زمینه جنبه های جنسی مثل برهنه کردن یا رفتارهای دیگر با آنها انجام دهد و هرگونه رفتار در این زمینه با زور ، غیر منطقی و غیراخلاقی می باشد و آنها باید به بزرگتر و ولی خود خبر دهند.

با تمامی اصولی که در بالا ذکر شد باز صحبت کردن در مورد جنبه های جنسی زندگی با فرزندانمان بسیار سخت می باشد. حتی مطالعات در آمریکا نیز نشان داده اند با تمامی آزادی هایی که در خانواده آمریکایی وجود دارد، حدود 60% آنها صحبت هایی را در مورد روابط جنسی و  جنسیت با فرزندان خود انجام می دهند. وجود حرمتها ، سختگیری والدین ، عدم وجود اطلاعات در این زمینه و وجود باورهای اشتباه در زمینه جنبه های جنسی زندگی از مهمترین عواملی هستند که باعث عدم گفتگو اعضاء خانواده می شود.

مسائل جنسی, جنبه های جنسی زندگی کودکان

در صحبت  بچه ها و پدر و مادرها با مشاور، نکات شایعی وجود دارد در اینجا با ذکر 2 نکته مهم که والدین جویا می شوند می پردازیم: نکته اول در مورد خوابیدن کودکان در اتاق پدر و مادر یا حتی در تخت خواب پدر و مادر است بعضی از کودکان از همان ابتدای خواب  کنار پدر و مادر می خوابند  اما بعضی نیز در نیمه های شب از جای خواب خود بیرون آمده و کنار یا بین والدین قرار می گیرند. این پدیده را رختخواب مشترک Bed sharing یا رختخواب فامیلی family bed می گویند. هم رختخوابی والدین و فرزند از دیدگاههای مختلفی تحت بحث قرار گرفته است. این پدیده در اوائل کودکی  قبل از 6 ماهگی باعث افزایش توانایی شناختی و عاطفی در کودک می شود و اثرات دراز مدت چندانی روی شخصیت انسان ندارد. هم رختخوابی والدین در این سن به تنهایی مشکل خاصی را برای کودک در بزرگسالی از جمله مشکلات جنسی و اختلالات خواب ایجاد نمی کند. بعضی معتقدند که این هم رختخوابی باعث افزایش احساس صمیمیت در خانواده وکاهش مشکلات خواب در کودک می شود. با این حال در بسیاری فرهنگ ها از هم رختخوابی کودک با والدین پیشگیری می شود و تأثیرات آنرا در بزرگسالی مهم می دانند. گرچه هیچ مطالعه طولانی و بزرگی عوارض این کار را ثابت نکرده اند. اما نکته دیگر این است که در کنار این هم رختخوابی سئوال دیگری نیز برای والدین مطرح است و آن اینست که تأثیر اینکه بچه ها والدین خود را برهنه و لخت ببیند چیست؟ آیا می شود جلوی کودکان برهنه شد؟ در مورد این سئوال 2 نگرش که دو سر یک طیف هستند بیان می شود. یک سر طیف معتقد بر اثرات سوئی است که دیدن برهنگی بر زندگانی آینده کودک دارد. بسیاری روانشناسان اجتماعی و جامعه شناسان عوامل زمینه ساز اجتماعی و محیطی را نیز بر اثرات سوء این پدیده بسیار مهم تر و قوی تر می دانند. در سر دیگر طیف افرادی قرار دارند که معتقدند دیدن برهنگی والدین خصوصاً برای والدین همجنس ممکن است باعث افزایش صمیمت و هویت یابی و همانندسازی بهتر با والدین همجنس شوند.

نکته اساسی در این مسئله این است تقریباً همه پژوهشگران بر این اعتقاد هستند که نزدیکی جنسی والدین نباید در مقابل فرزندان حتی زیر 6 سال انجام گیرد. اولین برخورد فرزندان در برخورد با نزدیکی جنسی والدین را منظره اولیه Primal scene می گویند. بسیاری از نوجوانان و کودکان گزارش می کنند که دیداری یا شنیداری متوجه نزدیکی والدین خود شده اند. این پدیده در ابتدای ممکن است باعث تغییرات هیجانی  یا رفتاری در کودک یا نوجوانان شود اما در دراز مدت زندگانی آینده وی تأثیر چندانی نخواهد داشت. اما باید دانست که این یک پدیده غیر قابل اجتناب است.

همانطور که قبلاً ذکر شد خانواده اولین و مهمترین جایگاهی است که کودک و یا نوجوان باید در مورد مسائل جنسی آموزش ببیند، اما جایگاههای اجتماعی دیگر نیز برای آموزش های مختلف کودک و نوجوان وجود دارد مانند مدرسه. حال این سئوال مطرح است آیا مدرسه جایگاه مناسبی برای آموزشی مسائل جنسی می باشد؟ ضدونقیض های زیادی در مورد آموزش مسائل جنسی در مدرسه وجود دارد که بیشترآن به مسائل سیاسی  بر می گردد. مطالعه جانبی در کانادا در سال 1994 توسط  Cairns و همکارانش در مورد نیازسنجی آموزش سلامت در نوجوانان و جوانان 14 تا 20 سال انجام شد که از 15 نیاز آموزشی استخراج شده آموزشی مسائلی جنسی در رده سوم اهمیت برای این رده سنی مطرح شده بود و آنها بعد از آموزش تطابق به مسائل شخصی، آموزشی ارتباط مناسب با نزدیکان، آموزش مسائل جنسی را از اهمیت بالایی می دانستند شاید بتوان داده های حاصل از این پژوهش را به بسیاری از جوامع صنعتی عمومیت داد.

فرای این موضوعات آموزش جنسی باید دارای برنامه آموزشی باشد. این برنامه آموزشی باید سرفصل های اصلی را شامل شود که بنظر می رسد این سرفصل های آموزشی برای کودکان و نوجوان در زمینه آموزشی مسائل جنسی به شرح ذیل باشد:

–           آناتومی (ساختار) و فیزیولوژی (کارکرد) سیستم تناسلی و اختلاف بین زن و مرد

–           تولید اسپرم در مردان و تخمک در زنان و آموزشی در مورد قاعدگی زنان

–           فرآیند لقاح و باروری و روشهای پیشگیری از آن

–           بیماری منتقله از راه مقاربت و چگونگی  پیشگیری از آنها

–           خود ارضایی، حاملگی، مشاوره در مورد سقط و ابتلا به HIV/ AIDSو پیشگیری از بارداری


بزرگترین گروه فوق تخصصی پزشکان مغز و اعصاب و متخصصین روانپزشکی در ایران

 

شاید دیگر کمتر کسی اطلاع نداشته باشد که در مجموعه بزرگ پزشکان جایروس بهترین فوق تخصص های مغز و اعصاب و اعصاب و روان و برترین فارغ التحصیلان آمریکا،اسپانیا و آلمان حضور دارند و خدمات مغزواعصاب و روان که در این مجموعه ارائه می شود با کیفیت ترین در تمام ایران است!

کادر درمانی جایروس از لحاظ تخصصی در حیطه های اعصاب، در تمام کشور بی نظیر است


شماره تماس های نوبت گیری سریع

به دلیل شیوع کرونا، مشاوره های تلفنی و ویزیت آنلاین ویدئویی نیز ارائه می شود.

 

واحد مغز و اعصاب و روان ☎ 22616377_021 ☎

واحد انجام تست خواب ☎ 02122639401 ☎

 واحد ویزیت متخصص اختلالات خواب ☎ 02122648627 ☎

واحد مشاوره و روانشناسی  ☎ 22636863_021 ☎

 واحد مغز و اعصاب و روان غرب تهران (آزادی) ☎ 02166158469 ☎


درمان بی خوابی

اگر بی خوابی دارید، نیازی به مراجعه حضوری یا حتی نیازی به تماس تلفنی هم ندارید! با خرید این دوره که توسط دکتر مصطفی امیری فلوشیپ اختلالات خواب تهیه شده است

می توانید بی خوابی تان را برای همیشه و بدون دارو درمان کنید (کلیک کنید)

 

درمان بی خوابی بدون دارو با 77 روش علمی و قطعی (برای شروع، اینجا کلیک کنید)